Y tế TP.HCM: AI thay bác sĩ đọc phim, bệnh án giấy biến mất trong năm 2026

Sở Y tế TP.HCM vừa có kế hoạch triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong năm 2026. Theo đó, năm 2026 được xem là cột mốc đặc biệt của ngành y tế TP.HCM khi hàng loạt bệnh viện sẽ chính thức “khai tử” bệnh án giấy, đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và chuyển đổi số toàn diện nhằm phục vụ người dân nhanh hơn, chính xác hơn và thuận tiện hơn.

Người dân TP.HCM không còn phải mang theo hồ sơ giấy khi đi khám bệnh

Một trong những thay đổi lớn nhất là việc toàn bộ bệnh viện trên địa bàn TP.HCM phải triển khai bệnh án điện tử (EMR), tiến tới không sử dụng bệnh án giấy trong hoạt động khám chữa bệnh.

Điều này đồng nghĩa với việc người dân sẽ không còn phải cầm theo hàng chục loại giấy tờ, phim chụp hay kết quả xét nghiệm mỗi lần đi khám. Toàn bộ dữ liệu sức khỏe sẽ được lưu trữ và liên thông trên nền tảng số.

Theo lộ trình của Sở Y tế TP.HCM, thành phố phấn đấu có trên 50% người dân thường trú sử dụng Sổ sức khỏe điện tử tích hợp trên nền tảng VNeID. Đồng thời, 100% người dân đủ điều kiện sẽ được tạo lập dữ liệu sức khỏe điện tử để phục vụ khám chữa bệnh lâu dài.

Các dữ liệu như giấy chuyển tuyến, giấy hẹn tái khám, kết quả xét nghiệm hay hồ sơ điều trị sẽ được điện tử hóa và liên thông giữa các cơ sở y tế trên toàn địa bàn.

TS-BS Nguyễn Hồng Chương – Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM nhận định việc xây dựng kho dữ liệu y tế dùng chung không chỉ giúp giảm thủ tục cho người dân mà còn tạo nền tảng để ngành y tế nâng cao khả năng dự báo bệnh tật, quản lý sức khỏe cộng đồng và hoạch định chính sách y tế chính xác hơn trong tương lai.

Ông nhấn mạnh dữ liệu y tế phải đảm bảo nguyên tắc “đúng - đủ - sạch - sống - thống nhất - dùng chung”, bởi đây sẽ là “hạ tầng lõi” của y tế số trong nhiều năm tới.

AI bắt đầu “đọc” phim X-quang tại tuyến y tế cơ sở

Điểm nhấn đáng chú ý trong chiến lược chuyển đổi số của ngành y tế TP.HCM là việc đưa AI vào hỗ trợ chuyên môn ngay tại tuyến cơ sở.

Trong năm 2026, thành phố sẽ triển khai mô hình ứng dụng AI phân tích phim X-quang phổi tại hệ thống y tế cơ sở trên toàn địa bàn. Đây được xem là bước tiến quan trọng nhằm giảm tải cho bệnh viện tuyến trên và tăng khả năng phát hiện sớm bệnh lý ngay từ cộng đồng.

Mô hình này được phát triển từ kết quả thí điểm hiệu quả tại xã đảo Thạnh An trước đó, nơi AI hỗ trợ bác sĩ đọc phim X-quang nhanh chóng và chính xác hơn trong điều kiện thiếu hụt nhân lực chuyên môn sâu.

Theo TS-BS Nguyễn Hồng Chương, AI sẽ không thay thế bác sĩ nhưng sẽ trở thành “cánh tay hỗ trợ” quan trọng trong chẩn đoán, sàng lọc và quản lý dữ liệu y tế.

“Việc đưa AI xuống tuyến cơ sở sẽ giúp người dân tiếp cận dịch vụ chất lượng cao ngay tại nơi sinh sống, giảm tình trạng dồn bệnh nhân lên tuyến trên và góp phần nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe ban đầu”, ông nói.

Không chỉ dừng ở chẩn đoán hình ảnh, AI còn được ứng dụng trong quản trị bệnh viện, xử lý hồ sơ hành chính, hỗ trợ tư vấn thủ tục trực tuyến và tự động hóa nhiều quy trình nội bộ.

Song song với chuyển đổi số khám chữa bệnh, TP.HCM cũng đang đẩy mạnh xây dựng hệ thống cảnh báo sớm dịch bệnh dựa trên dữ liệu thời gian thực.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là triển khai “Phần mềm quản lý chuỗi lây nhiễm”, giúp theo dõi, phát hiện và cảnh báo sớm nguy cơ bùng phát dịch bệnh trên địa bàn thành phố.

Hệ thống này sẽ kết nối dữ liệu từ nhiều nguồn nhằm hỗ trợ ngành y tế giám sát tình hình dịch tễ nhanh hơn, từ đó đưa ra các biện pháp can thiệp kịp thời.

Bên cạnh đó, hệ thống cấp cứu 115 cũng được nâng cấp theo hướng hiện đại hóa toàn diện. Thành phố đang hoàn thiện hệ thống tiếp nhận, điều phối cấp cứu và ứng dụng “Cấp cứu 115 TP.HCM” nhằm rút ngắn thời gian phản ứng, tối ưu điều phối xe cấp cứu và nâng cao khả năng cứu sống người bệnh.

Theo lãnh đạo Sở Y tế TP.HCM, việc ứng dụng công nghệ vào quản lý cấp cứu và giám sát dịch bệnh là yếu tố sống còn đối với một đô thị đông dân như TP.HCM trong bối cảnh nguy cơ dịch bệnh mới ngày càng phức tạp.

“Văn phòng không giấy” và trợ lý ảo hỗ trợ người dân làm thủ tục

Không chỉ thay đổi hoạt động chuyên môn, ngành y tế TP.HCM còn đặt mục tiêu cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính thông qua chuyển đổi số.

Sở Y tế yêu cầu đẩy mạnh xử lý hồ sơ trực tuyến, tiến tới 100% hồ sơ đủ điều kiện được tiếp nhận và giải quyết hoàn toàn trên môi trường số.

Người dân và doanh nghiệp sẽ không còn phải nộp đi nộp lại các giấy tờ đã có sẵn trong hệ thống dữ liệu liên thông. Hồ sơ sẽ được số hóa ngay từ khâu tiếp nhận và lưu trữ trên kho dữ liệu điện tử.

AI và trợ lý ảo cũng sẽ tham gia hướng dẫn người dân hoàn thiện hồ sơ trực tuyến, hạn chế sai sót và giảm tình trạng phải đi lại nhiều lần.

Đặc biệt, toàn bộ quy trình xử lý công việc nội bộ đang được định hướng theo mô hình “văn phòng không giấy”, sử dụng chữ ký số và văn bản điện tử thay thế hoàn toàn hồ sơ giấy truyền thống.

TS-BS Nguyễn Hồng Chương cho rằng chuyển đổi số trong y tế không chỉ là đầu tư công nghệ mà còn là thay đổi tư duy quản trị và phương thức phục vụ người dân.

“Người dân phải thực sự cảm nhận được lợi ích của chuyển đổi số thông qua việc giảm thời gian chờ, giảm thủ tục và tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn”, ông nhấn mạnh.

Bước vào năm 2026, ngành y tế TP.HCM đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu rộng chưa từng có với hàng loạt mục tiêu tham vọng về AI, dữ liệu lớn, bệnh án điện tử và y tế thông minh.

Việc số hóa không còn dừng ở các khẩu hiệu mà đã trở thành tiêu chí bắt buộc trong quản trị, vận hành và đánh giá hiệu quả hoạt động của toàn ngành.